vrijdag 16 juli 2010

Verontrustende berichten

Als mensen expliciet zaken gaan ontkennen ben ik altijd op mijn hoede. Waarom vind je het nodig om dit te ontkennen. Het komt namelijk nog al eens voor dat de reden voor een ontkenning is omdat het waar is. De ECB kwam met het bericht naar buiten dat het zeker is dat er geen recessie zal komen. Zoveel zekerheid in een tijd met zoveel onzekerheid verbaasde mij nogal.

Ontkennende uitspraken maken mij altijd alert. Een mooi voorbeeld daarvan vond ik de “promotie” van een chef van mij. Deze chef kreeg tijdens de reorganisatie die op dat moment plaatsvond een adviesfunctie. Deze benoeming werd natuurlijk officieel ingeleid. En daarbij gaf de directeur een toespraak. In deze toespraak gaf deze directeur expliciet aan dat deze persoon niet aan de kant werd gezet. Het ging om een belangrijke adviesfunctie en deze persoon zou nog een hele nuttige bijdrage leveren aan het bedrijf. U raadt waarschijnlijk al wat voor een soort adviesfunctie dit was. Het bleek in de praktijk een inhoudsloze functie te zijn.

Maar weer even terug naar het hier en nu. Enige tijd terug heeft Trichet van het ECB aangekondigd dat hij dacht dat het onwaarschijnlijk was dat er een nieuwe recessie zou komen. Dit was naar aanleiding van de berichten van tegenvallende groei en schulden die problematische vormen aannemen. Toen stelde ik mezelf uiteraard ook de vraag waarom deze formulering gekozen werd. Als de verwachting was dat het goed zou gaan dan had hij ook kunnen zeggen dat het beter zou gaan en dat hij een stevige groei verwachtte. Hij had de stevigheid van de financiële sector en de reële economie kunnen benadrukken om dit toe te lichten. Maar hij koos ervoor om vooral te benadrukken dat de economie waarschijnlijk niet in een recessie zal komen. Dus werd ik al wat ongerust.  

Vandaag kwam er een mededeling van Yves Merch van het ECB naar buiten. Hij stelde dat het uitgesloten was dat Europa in een dubbele dip zou komen. De angst van economen voor een dubbele dip is volgens hem volledig onterecht. Hij weet echt honderd procent zeker dat er geen dubbele dip gaat komen. Gegeven het onzekere economische klimaat is dit naar mijn mening een hele vreemde uitspraak. De verwachting is een zeer magere groei. En met een klein beetje tegenwind kan dit zomaar omslaan naar krimp. De zekerheid waarmee de uitspraken gedaan werden verbaasde mij daarom nogal.

Wat betekent deze uitspraak.eigenlijk. Ik kan alleen maar gissen natuurlijk. Maar het geeft me geen gerust gevoel. Er is de mogelijkheid dat het ECB bang is voor een tweede recessie en daarom met goed nieuws naar buiten komt. Goed nieuws verstevigt het vertrouwen en daardoor wordt de kans op een recessie kleiner. Een soort self-fullfilling prophecy zeg maar.

Een andere mogelijkheid is dat hij inderdaad zeker weet dat er geen recessie komt omdat de ECB er koste wat kost voor zal zorgen dat er geen recessie komt. De macht van de ECB is groot en het ligt in hun vermogen om de recessie een flink eind vooruit te schuiven. De inflatie is nu nog laag en ook de kredietgroei is nog niet heel groot. De kans dat de inflatie op korte termijn op gaat lopen is daardoor niet groot. De inflatie is nu nog ruim onder de doelstelling van twee procent. Het zal even duren voordat hij boven de twee procent komt. En als hij daarboven komt dan kan de ECB de gemoederen ook nog wel even sussen. Ze zullen waarschijnlijk stellen dat je naar het voortschrijdend gemiddelde moet kijken over de afgelopen periode. Oftewel omdat de inflatie een tijdje beneden de twee procent heeft gelegen kan hij nu er ook wel een tijdje boven liggen. Ze hoeven zich voorlopig dus geen zorgen te maken over de inflatie.

Zolang de inflatie binnen de perken blijft heeft de ECB heel veel bewegingsruimte om de financiële markten te sturen. Er zullen minder nadelige gevolgen zijn van het laten toenemen van de geldhoeveelheid. Het is goed mogelijk dat het binnen hun vermogen ligt om de recessie voorlopig uit te stellen. Dat kan de zekerheid verklaren waarmee deze uitspraken gedaan worden.

Mijn zorgen nemen alleen maar toe want de prijs moet een keer betaald worden. De bubbel wordt nog verder opgeblazen. De schuldenberg word nog groter. het kaartenhuis blijft maar groeien. De uitspraak dat er absoluut geen recessie zal komen de komende tijd vind ik daarom heel verbazend en het maakt me eerder ongeruster dan geruster. Verbazend om in een dergelijke onzekere tijd dergelijke absolute uitspraken te doen.
Labels:

5 reacties:

  1. Ik ben het met je eens, de ECB kan een recessie niet voorkomen (dat hebben we ervaren), wel de gevolgen uitstellen of pijn verdelen/verplaatsen.

    We redeneren vaak over de economie alsof het een gesloten boekhoudkundig correct systeem is, maar dat is het niet.

    De ECB bepaalt de regels, speelt zelf met andere regels, heeft meer informatie, beinvloed en coordineert de grote spelers van het spel (de banken en overheden)

    Het spel zal nooit klaar zijn, hooguit zullen er keerpunten zijn waarop het spel fundamenteel anders gespeeld gaat worden (inflatie, bezuinigingen, schuldsanering)

    Wanneer zo'n keerpunt komt bepalen de grote spelers zelf.

    Is er eigenlijk een credit agency die de ECB beoordeelt?
    BeantwoordenVerwijderen
  2. @Andre Hele fundamentele vraag. De ECB controleert de banken, maar wie controleert de ECB? Als je vindt dat de banken gereguleerd moeten worden dan geldt dit ook voor de controlerende instantie en natuurlijk voor de intstantie die de controlerende instantie controleert enzovoort. Dit eindigt nooit en is dus onmogelijk om helemaal door te zetten.

    Maar als je ergens stopt dan blijft er een instantie over die niet gecontroleerd wordt. Dan vind je kennelijk dat het mogelijk is dat een instantie kan functioneren zonder controle. Maar waarom heb je dan nog controlerende instanties.

    Een manier om het goed te praten is om er een cirkel van te maken. De banken worden gecontroleerd door de ECB die wordt weer gecontroleerd door de rijksoverheid die weer gecontroleerd wordt door de bevolking (door stemrecht).

    Maar ook hierin zit een tegenstrijdigheid. Als de bevolking in staat is om te bepalen of de controle op de bank van voldoende niveau is, waarom kan die burger dat dan niet zelf controleren (eventueel door een vrijwillig opgerichte consumentenorganisatie om deskundigen aan te kunnen nemen).

    Ik ben heel blij met je vraag. Ik denk dat het één van de beste vragen is die je jezelf kunt stellen als je te maken hebt met overheidsingrijpen. Wie controleert uiteindelijk wie en wie is er nu uiteindelijk de baas?
    BeantwoordenVerwijderen
  3. Slappe ZuigvisJul 17, 2010 02:08 AM
    @Marcel:

    Het antwoord op wie de ECB controleert kun je zowel praktisch als juridisch uitleggen.

    Praktisch gezien is er volgens mij een wisselwerking tussen Commissie en ECB, en externe controle door de Europese Rekenkamer (diezelfde Rekenkamer die al jaren een onjuiste boekhouding van de Commissie constateert, dit aan het Parlement rapporteert waarna het Parlement er toch mee instemt).

    Juridisch ligt de macht in Nederland voor het grootste deel bij de Tweede Kamer: zij kunnen het kabinet desgewenst zo bijsturen dat Nederland zich kritisch t.o.v. de ECB opstelt of zelfs de banden doorsnijdt.
    BeantwoordenVerwijderen
  4. Slappe ZuigvisJul 17, 2010 02:12 AM
    PS: de reden waarom consumentenorganisaties nooit inzage zouden krijgen in de geheime boekhouding van de Nederlandse staat en van de ECB is vanwege de parlementaire democratische idee die in onze Grondwet ingebakken zit (dankzij het CDA). Kortgezegd houdt dit in dat als mensen invloed over het landsbestuur willen uitoefenen, zij dit moeten laten blijken in hun stem jegens Tweede Kamerkandidaten.
    Op deze grond worden referenda nog steeds tegengehouden. Het tot orde roepen van het kabinet is immers een Tweede Kamertaak, niet een taak van de burgers.
    BeantwoordenVerwijderen
  5. De fundamenten waarop de ECB staat zijn gebouwd in een tijd van geloof in de onafhankelijkheid (en zonder noodzakelijkheid, deskundigheid) van de centrale bankiers. Dit betekent dat de politici (lees knoflooklanden) er geen directe invloed op uit kunnen oefenen tenzij zij alle EU-lidstaten mee hebben. Gelukkig maar.

    Maar, dit werkt goed lang er goede bankiers in het ECB bestuur zitten. Dat is de zwakte. Als we slechte ECB-bestuurders krijgen, dan zijn we in de aap gelogeerd. Vergelijk situatie met DNB en Wellink.

    Jan, Den Haag
    BeantwoordenVerwijderen

Abonneren op: Reacties plaatsen (Atom)